चितवन । नेपाल पर्यटन बोर्डले पहिलोपटक चितवनको मेघौलीमा ‘सफारी मार्ट’को औपचारिक सुरूवात गरेको छ । नेपाल पर्यटन बोर्ड, स्थानीय सरकार तथा पर्यटन व्यवसायीहरूको सहकार्यमा आयोजना गरिएको पहिलो ‘वाइल्ड नेपाल सफारी मार्ट २०२६’ को उद्घाटन गरिएको हो ।
उद्घाटन कार्यक्रममा संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयका सचिव मुकुन्दप्रसाद निरौलाले यस कार्यक्रमलाई नेपालको वन्यजन्तु पर्यटनलाई विश्व मञ्चमा पु¥याउने महत्त्वपूर्ण अवसरका रूपमा व्याख्या गरे । उनले भने, ‘नेपाल केवल हिमालका लागि मात्र होइन, यसको समृद्ध जैविक विविधता, जीवित संस्कृति र विश्वस्तरीय वन्यजन्तु पर्यटनका लागि चिनिन्छ ।” उनले यस मार्टमा हुने छलफलहरूले लगानी, सहकार्य र नेपालको विशिष्ट वन्यजन्तु पर्यटन उत्पादन प्रवद्र्धनका नयाँ अवसरहरू खोल्ने बताए ।
कार्यक्रममा भरतपुर महानगरपालिकाका कार्यवाहक प्रमुख चित्रसेन अधिकारीले चितवन र मेघौलीलाई विश्वस्तरीय वन्यजन्तु पर्यटन केन्द्रका रूपमा विकास गर्न तयार रहेको बताए । उनले स्थानीय सरकारको भूमिका दिगो पर्यटन पूर्वाधार र समुदाय सहभागितामा महत्वपूर्ण रहेको उल्लेख गरे ।
नेपाल पर्यटन बोर्डका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (सिइओ) दीपकराज जोशीले यस कार्यक्रमलाई नेपालको पर्यटन यात्राको ऐतिहासिक कोसेढुङ्गाका रूपमा रहेको उल्लेख गर्दै यो विशिष्ट र जिम्मेवार पर्यटन अवधारणा भएको बताए ।
नेपाल पर्यटन बोर्डका उपाध्यक्ष रामप्रसाद सापकोटाले मार्टलाई केवल व्यावसायिक कार्यक्रम नभई एक साझा ‘प्लेटफर्म’का रूपमा चित्रण गरे । नेपाल पर्यटन बोर्डका वरिष्ठ प्रबन्धक सूर्य थापलियाले यो मार्ट रणनीतिक प्लेटफर्मका रूपमा भएको बताए ।
अन्तर्राष्ट्रिय संरक्षणविद् तथा प्रमुख वक्ता मोहित अग्रवालले जिम्मेवार पर्यटन यात्राको विश्वव्यापी माग तीव्र रूपमा बढिरहेको बताए । उनले भने, ‘विश्व अब त्यस्ता गन्तव्य खोजिरहेको छ, जहाँ पर्यटन र संरक्षणबीच सन्तुलन कायम हुन्छ र मानव तथा प्रकृतिबीच गहिरो सम्बन्ध स्थापित हुन्छ ।’
कार्यक्रममा चितवनको पर्यटन क्षेत्रका अवसर र चुनौतीबारे डा विश्वराज सुवेदीले प्रस्तुति दिएका थिए भने चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जका प्रमुख संरक्षण अधिकृत गणेश पन्तले संरक्षण उपलब्धि र भविष्यका प्राथमिकताबारे जानकारी गराएका थिए ।
चितवन । चितवनका अस्पतालहरुमा उपचारका लागि आएका बिरामीमध्ये चालु आर्थिक वर्षमा १२ जनामा औलो रोगको सङ्क्रमण देखिएको छ । दुई हजार ८५६ जनाको औलो परीक्षण गरिएकामा सो संख्यामा सङ्क्रमण देखिएको हो ।
जनस्वास्थ्य कार्यालय चितवनका किट नियन्त्रक राम केसीका अनुसार गत आर्थिक वर्षमा आठ हजार ४०५ को औलो परीक्षणका क्रममा ११ जनामा यो रोगको सङ्क्रमण देखिएको थियो । उनले भने, ‘यहाँ भेटिएका सङ्क्रमित रोजगारीका शिलशिलामा बाहिर गएर आएकाहरूमा देखिने गर्दछ ।’ उनका अनुसार वैदेशिक रोजगारमा भारत र शान्ति मिसनका लागि अफ्रिकन मुलुकमा गएर फर्किएकाहरूमा यो रोगको सङ्क्रमण देखिने गरेको छ ।
सीमा आवागमन र श्रम प्रवासमा गएकाहरुबाट औलोको उच्च जोखिम देखिएको किट नियन्त्रक केसीले जानकारी दिए । उनका अनुसार यो रोग एनोफिलिज जातको सङ्क्रमित लामखुट्टेको टोकाइबाट सर्ने गर्दछ । जटिल प्रकारको औलो देखिएमा सङ्क्रमितको ज्यानै जोखिममा पर्ने उनले बताए । सरकारले सन् २०२६ सम्ममा स्थानीय औलोका रोगहरु शून्यमा पु¥याउने योजनासहित काम गरिरहेको उनले उल्लेख गरे ।
किट नियन्त्रक केसीका अनुसार यो रोग लागेमा टाउको दुख्ने, कामज्वरो आउने, जोर्नीहरू दुख्ने, रगतको कमी हुने, शरीर सिथिल हुने, वान्ता हुने, पेट दुख्ने, फियो सुनिने जस्ता लक्षण देखिन्छन् ।
यस रोगबाट बाँच्नका लागि लामखुट्टेको टोकाइबाट बच्ने, ज्वरो आउना साथ नजिकको स्वास्थ्य संस्थामा गई परीक्षण गर्ने, औलो देखिएमा उपचार गर्ने, झ्याल ढोकामा जालीको प्रयोग गर्ने, घर वरिपरि सरसफाइ राख्ने जस्ता उपाय अपनाउन उनले सुझाव दिए । जिल्लामा स्थानीयमा औलोको सङ्क्रमण नभएको उनको भनाइ छ ।
रत्ननगर । रत्ननगर नगरपालिका वडा नं–९ को कार्यालयको आयोजना स्वम् वडास्तरीय एकल महिला समन्वय समिति रत्ननगर–९ को संयोजनमा ‘सुखी जीवन कसरी जिउने’सम्बन्धी एकदिने प्रशिक्षण कार्यक्रम होटल बेडरक रिसोर्ट, निपनीमा सम्पन्न भएको छ ।
कार्यक्रममा वडाध्यक्ष अनन्त अधिकारीले राज्यले सबैका लागि आआफ्नो हकअधिकार सुरक्षित गरेकोले आफ्नो अधिकार आफैँले खोज्नुपर्ने बताए । नगरवासीलाई स्वस्थ बनाउन विभिन्न समयमा कार्यक्रम आयोजना गरिएको बताउँदै यसपटक एकल महिलाहरुलाई लक्षित गरी सुखी जीवन जिउने कलासम्बन्धी प्रशिक्षण कार्यक्रम आयोजना गरिएको बताए ।
सकारात्मक सोच र मुस्कानसहित जिउने कला आआफ्नो व्यवहारमा अपनाउन योग, ध्यान र व्यायामको आवश्यकता रहेको बताउँदै आगामी आर्थिक वर्ष पनि यस्ता कार्यक्रमलाई निरन्तरता दिने बताए । वडाबासीको कुनै पनि समस्या पूरा गर्न वडा कार्यालय तत्पर रहेको बताउँदै उनले समय–समयमा वडा कार्यालयमा आएर सेवासुविधाका विषयमा जानकारी राख्न सहभागीहरुलाई सुझाव दिए ।
योग विज्ञान गुरु पवन नेपालले प्रशिक्षण दिएको कार्यक्रममा एकल महिला नगर समन्वय समितिका सदस्य गीता अधिकारीले मुस्कानले मात्र पनि ४० प्रतिशत तनाव कम हुने भएकाले हरेक समय खुसी बन्ने र मुस्कान दिनुपर्ने बताइन् ।
एकल महिलाको अधिकार तथा महिला बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिक शाखामार्फत प्राप्त गर्ने सेवाबारे महिला विकास अधिकृत दीपा घिमिरेले जानकारी दिएकी थिइन् । वडा सचिव सूर्यप्रसाद ढुङ्गानाले सञ्चालन गरेको प्रशिक्षण कार्यक्रममा ५० जना एकल महिलाको सहभागिता रहेको थियो ।
