चितवन । चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज क्षेत्रबाट बसोबास खाली गराइएका तर सट्टाभर्ना जग्गा नपाएका घरधुरीहरूको विवरण १५ दिनभित्र पेस गर्न प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयले चितवनका प्रमुख जिल्ला अधिकारी (सिडिओ)लाई निर्देशन दिएको छ ।
प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह (बालेन) र मुख्य सचिवलाई सर्वोच्च अदालतको फैसला कार्यान्वयन निर्देशनालयबाट निर्देशन आएपछि चितवनका प्रमुख जिल्ला अधिकारी गणेश अर्याललाई ताकेता गरिएको हो । प्रधानमन्त्री कार्यालय स्रोतका अनुसार वैशाख ८ गते चलानी नम्बर ७१२/४००३ मार्फत उक्त पत्र अर्याललाई पठाइएको थियो ।
चितवनको पदमपुर क्षेत्रका बासिन्दालाई जग्गा सट्टाभर्नामार्फत स्थानान्तरण गर्ने विषयमा सर्वोच्च अदालतको फैसला कार्यान्वयन गरी त्यसको जानकारी पठाउन निर्देशनालयले वैशाख ४ गते नै परिपत्र जारी गरेको थियो । सोहीअनुरूप प्रधानमन्त्री कार्यालयले ताकेता गरेपछि अबको ७ दिनभित्र यथार्थ विवरणसहितको प्रतिवेदन केन्द्रमा बुझाउनुपर्ने भएको छ ।
साबिक पदमपुर गाविस वडा नम्बर ८ (क) अन्तर्गत रहेका विभिन्न कित्ताका जग्गाबाट प्रभावित घरधुरीलाई प्रतिघरधुरी ३ कठ्ठाका दरले सट्टाभर्ना जग्गा उपलब्ध गराउन सर्वोच्च अदालतले अन्तिम फैसलामा आदेश दिएको छ । साथै, अदालतले पहिले भोगचलन गर्दै आएको जग्गाको अनुपातमा उचित मुआब्जा वा वैकल्पिकरूपमा उपयुक्त स्थानमा जग्गा उपलब्ध गराउने विकल्पसमेत खुला राखेको छ ।
चितवन । चालु आर्थिक वर्षको साउनदेखि जिल्लामा रहेका २२६ भूमिहीन दलित, भूमिहीन सुकुम्वासी र अव्यवस्थित बसोवासीले जग्गाधनी पुर्जा पाएका छन् ।
भूमि समस्या समाधान आयोगले यहाँका चार हजार ७४३ कित्ताबाट ३४ हजार २९५ हेक्टर क्षेत्रफल नाप नक्सा गरेको थियो । राप्ती, खैरहनी, रत्ननगर नगरपालिका र भरतपुर महानगरपालिकामा ती भूमिहीनहरूलाई जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा उपलब्ध गराउन थालिएको हो ।
आयोगका अध्यक्ष इमानसिंह मुक्तानका अनुसार यही आर्थिक वर्षमा २५० हाराहारी पुर्जा निर्माण गरी वितरण गर्ने तयारी गरिएको छ । यस वर्ष जग्गाधनी प्रमाण पुर्जा वितरणबाट रु १४ करोड ७२ लाख ७५ हजर ३५० राजस्व सङ्कलन गरिएको उनले जानकारी दिए ।
पुराना अयोगहरूबाट नापी नक्सा भई अधुरो रहेका कामबाट सो राजस्व सङ्कलन भएको हो । नापी नक्सा, फिल्डबुकमा नाम भएका व्यक्तिलाई आवासीय हकमा एक हजार वर्गमिटरसम्म मालपोतको मूल्याङ्कनको १० प्रतिशत राजस्व बुझाउनुपर्ने हुन्छ । यस्तै कृषि क्षेत्रका लागि एक हजार ७०० वर्गमिटरसम्म पाँच प्रतिशत र त्यसभन्दा बढीमा १० प्रतिशत राजस्व बुझाउनुपर्ने हुन्छ ।
उनले भने, ‘अहिले पुर्जा वितरणको कामसहित अन्य कानुनी बाधा हटाउन अन्तर्क्रिया र बैठकहरू भइरहेका छन् ।’ पुर्जा वितरणसँगै नापजाँच र राजस्व सङ्कलन पनि तीव्र बनाइएको उनले बताए । उनले थपे, ‘अन्य जिल्लाको तुलनामा यस जिल्लामा काम तीव्र पारिएको छ ।’
आयोगले गत आर्थिक वर्षको वैशाखमा ३०५ जना भूमिहीन दलित, भूमिहीन सुकुमबासी र अव्यवस्थितलाई पुर्जा वितरण गरेको थियो । जिल्लामा विभिन्न समयमा बनेका आयोगमा जग्गाधनी पुर्जाका लागि ४० हजार हाराहारीले निवेदन दिएको उनको भनाइ छ ।
रत्ननगर । रत्ननगर नगरपालिका वडा नं–१६ वडा कार्यालय र पिठुवा स्वास्थ्यचौकीको आयोजनामा रत्ननगर–१६ स्थित हात्तीगाडे टोलमा समुदायलक्षित मानसिक रोगसम्बन्धी अन्तर्क्रिया कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ ।
कार्यक्रमको अध्यक्ष रत्ननगर–१६ का वडाध्यक्ष हेमराज थापाले हरेक व्यक्ति शारीरिकसँगै मानसिकरूपमा स्वस्थ हुनुपर्ने बताउँदै वडा कार्यालय र पिठुवा स्वास्थ्यचौकीले विगतदेखि नै मनोसामाजिक परामर्शका कार्यक्रमहरु आयोजना गर्दै आइरहेको जानकारी दिए ।
यस्तै, पिठुवा स्वास्थ्यचौकीका इन्चार्ज नरहरि श्याम शर्माले वडाभित्र रहेका ६० वर्षमाथिका ज्येष्ठ नागरिक, गर्भवती, सुत्केरी महिलाको घर–घरमा गई मानसिक स्वास्थ्य परामर्श प्रदान गर्दै आइरहेको बताए ।
मानसिक स्वास्थ्यका बारेमा समयमै सबै जना सचेत हुनुपर्ने बताउँदै रोग लुकाएर होइन, आफ्नो समस्याबारे खुलेर परामर्श लिनुपर्नेमा जोड दिए । उनले रत्ननगर–१६ का ११ वटै टोलसुधार समितिमा समुदायलक्षित मानसिक रोगसम्बन्धी अन्तर्क्रिया कार्यक्रम आयोजना गरिने जानकारी दिए ।
मानसिक स्वास्थ्यको क्षेत्रमा रत्ननगर–१६ वडा कार्यालय र पिठुवा स्वास्थ्यचौकीले विभिन्न कार्यक्रमको आयोजना गर्दै आइरहेको छ । उक्त परामर्शसेवाका लागि वडाका दुई जना मानसिक स्वास्थ्य स्वयम्सेवक मीनाकुमारी सिंखडा र सम्झना ढकाललाई परिचालन गरी हरेक घरमा मानसिक स्वास्थ्यका लागि सचेतना प्रदान गरिएको छ ।
यसअघि विद्यालयस्तरमा पनि विद्यार्थीहरूलाई लक्षित गरी मानसिक स्वास्थ्यसम्बन्धी सचेतना कार्यक्रम सम्पन्न भइसकेको छ । यस्तै, हरेक महिना विशेषज्ञ डाक्टरद्वारा ओपिडी क्लिनिक सञ्चालन गर्दै आएको इन्चार्ज शर्माले बताए । वडामा स्वास्थ्यसम्बन्धी रेडियो स्रोता कार्यक्रमसमेत सम्पन्न भएको उनको भनाइ छ ।
हात्तीगाडे टोलका ५० जना महिला तथा पुरुषको सहभागिता रहेको कार्यक्रममा पिठुवा स्वास्थ्यचौकीका इन्चार्ज नरहरि श्याम शर्मा र भरतपुरस्थित एकीकृत मानसिक स्वास्थ्य सेवाकेन्द्रका मनोसामाजिक परामर्शकर्ता सुनिता जिरेल र सविना भुसालले प्रशिक्षण दिएका थिए ।,
